Không còn là giấc mơ xa vời, nông nghiệp công nghệ cao (NNCNC) đang hiện diện ngày một rõ nét trên những cánh đồng Long An. Với hàng chục nghìn héc-ta lúa, rau, thanh long, chanh... ứng dụng công nghệ hiện đại, Long An đang từng bước khẳng định vị thế là trung tâm nông nghiệp công nghệ cao của Đồng bằng sông Cửu Long. Đặc biệt, vai trò của Hội Nông dân các cấp trong việc dẫn dắt, hỗ trợ và lan tỏa mô hình đã trở thành điểm tựa vững chắc cho hàng chục ngàn nông dân bước vào kỷ nguyên mới – kỷ nguyên số hóa, hiện đại hóa nông nghiệp

Thành viên HTX Cây Trôm (xã Hưng Điền A, huyện Vĩnh Hưng) áp dụng cơ giới hóa, đáp ứng sản xuất lớn mùa vụ

Từ ruộng đồng truyền thống đến mô hình công nghệ cao

Với hơn 220.000 ha đất sản xuất nông nghiệp, Long An từng được biết đến là “vựa lúa, vựa trái cây” lớn của miền Tây. Tuy nhiên, trong bối cảnh biến đổi khí hậu, thị trường ngày càng khó tính và xu thế hội nhập toàn cầu, sản xuất truyền thống đã bộc lộ nhiều hạn chế.

Ngay từ năm 2016, tỉnh Long An đã ban hành Đề án phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, tập trung vào 4 cây trồng chủ lực (lúa, thanh long, rau, chanh) và 2 vật nuôi (bò thịt, tôm nước lợ). Các địa phương như Châu Thành, Cần Giuộc, Đức Hòa, Bến Lức, Tân Thạnh, Tân Hưng,... trở thành "thủ phủ" của những mô hình sản xuất mới, hiện đại và hiệu quả.

Những mô hình tiêu biểu: Công nghệ mang lại giá trị vượt trội

Chanh hữu cơ tưới cảm biến – “vàng xanh” trên đất Đức Hòa

Tại xã Hòa Khánh Đông (Đức Hòa), HTX Nông nghiệp Hòa Khánh Đông đã mạnh dạn đầu tư hệ thống tưới nhỏ giọt kết hợp cảm biến độ ẩm và điện thoại điều khiển từ xa. Nhờ canh tác hữu cơ, sản phẩm chanh đạt chuẩn VietGAP, được doanh nghiệp ký hợp đồng thu mua xuất khẩu sang Hàn Quốc. Lợi nhuận mỗi ha đạt từ 140–160 triệu đồng/năm, cao gấp đôi phương pháp canh tác cũ.

Thanh long công nghệ cao – từ Châu Thành đến châu lục

Huyện Châu Thành có gần 6.000 ha thanh long, trong đó hơn 80% đã áp dụng kỹ thuật thắp sáng bằng đèn LED năng lượng mặt trời, tưới tiết kiệm và sử dụng phân bón sinh học. Nhiều hộ dân như ông Nguyễn Văn Hưởng (xã An Lục Long) đã xuất khẩu trực tiếp sang Nhật Bản với giá cao, gấp 1,5 lần trong nước.

Rau nhà màng tại Cần Giuộc – đón đầu đô thị hóa

Gần TP.HCM, huyện Cần Giuộc phát triển mạnh mô hình trồng rau trong nhà màng, ứng dụng cảm biến tự động giám sát dinh dưỡng và sâu bệnh. HTX Rau an toàn Phước Hậu, với sự hỗ trợ kỹ thuật từ Hội Nông dân huyện và liên kết tiêu thụ qua siêu thị Aeon, BigC đã trở thành hình mẫu mới cho nông dân đô thị hóa.

Cảm biến phát hiện sâu bệnh trên ruộng lúa – giải pháp giám sát chủ động

Tại huyện Tân Hưng, một số cánh đồng lúa mẫu lớn đã được lắp đặt hệ thống cảm biến và camera giám sát tự động giúp phát hiện sớm sâu bệnh hại. Các thiết bị sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để nhận diện hình ảnh côn trùng, nấm bệnh và gửi cảnh báo tức thời về trung tâm điều hành hoặc điện thoại người nông dân. Dữ liệu được kết nối với hệ thống dự báo thời tiết và dịch hại, hỗ trợ nông dân ra quyết định kịp thời trong việc phun thuốc sinh học đúng lúc, đúng chỗ. Mô hình đã giúp giảm 30–40% lượng thuốc bảo vệ thực vật, đồng thời tăng năng suất và chất lượng hạt lúa.

Hội Nông dân – 'cầu nối' đưa nông dân đến với công nghệ

Tiếp sức từ Quỹ Hỗ trợ nông dân

Với tổng dư nợ trên 80 tỷ đồng, Hội Nông dân tỉnh đã hỗ trợ hàng trăm hội viên vay vốn xây dựng mô hình nông nghiệp CNC. Từ mô hình bò thịt CNC ở Đức Hoà, Đức Huệ đến trồng rau trong nhà kính tại Cần Đước, Cần Giuộc, TP Tân An, nhiều nông dân đã thoát nghèo, vươn lên làm giàu.

Tập huấn – đào tạo – chuyển giao

Chỉ riêng năm 2024, hơn 6.000 lượt hội viên đã được Hội tổ chức tập huấn về tưới thông minh, quy trình VietGAP, truy xuất nguồn gốc, và chuyển đổi số. Nhiều hội viên từ chỗ “mù công nghệ” đã trở thành người vận hành máy móc điêu luyện

Ông Nguyễn Thanh Hiếu - Giám đốc Trung tâm dạy nghề và hỗ trợ nông dân tỉnh Long An phát biểu khai giảng lớp tại xã Thái Trị, huyện Vĩnh Hưng

Kết nối thị trường – đưa nông sản vào siêu thị

Hội Nông dân tỉnh phối hợp tổ chức các phiên chợ nông sản sạch, ngày hội OCOP, kết nối HTX và doanh nghiệp. Nhờ đó, hàng loạt sản phẩm 

Ông Đặng Văn Thường – Trưởng phòng kinh doanh Công ty và Trần Thanh Hiền Chủ tịch Hội ND huyện Tân Thạnh ký kết hợp đồng trồng chuối Nam mỹ

Xây dựng mô hình điểm – lan tỏa cách làm hay

Hội Nông dân huyện Tân Trụ đã xây dựng mô hình nuôi tôm nước lợ kết hợp lọc sinh học, Hội Nông dân Thủ Thừa triển khai mô hình trồng lúa thông minh, tự động điều tiết nước. Hàng loạt nông dân đã trở thành “giảng viên nông dân”, chia sẻ kinh nghiệm cho cộng đồng.

Định hướng đến 2030: Long An vươn lên thành trung tâm nông nghiệp công nghệ cao vùng ĐBSCL

Tỉnh Long An đặt mục tiêu đến năm 2030:

- 100.000 ha nông nghiệp công nghệ cao;

- 80% sản phẩm chủ lực có thể truy xuất nguồn gốc số hóa;

- 70% hợp tác xã nông nghiệp hoạt động theo mô hình liên kết chuỗi giá trị;

- Hình thành ít nhất 3 khu nông nghiệp CNC tập trung, liên kết vùng TP.HCM – miền Đông Nam Bộ.

Tỉnh sẽ tập trung vào 5 trụ cột:

1. Quy hoạch vùng sản xuất tập trung;

2. Đầu tư hạ tầng kỹ thuật;

3. Hỗ trợ tín dụng, ưu đãi doanh nghiệp;

4. Đào tạo nhân lực, chuyển giao khoa học;

5. Đẩy mạnh vai trò tổ chức nông dân, HTX, doanh nghiệp.

Sự đồng hành của Hội Nông dân tỉnh Long An từ tuyên truyền, đào tạo đến hỗ trợ vốn và kết nối thị trường chính là yếu tố giúp Long An tạo nên cú hích thực sự cho nông nghiệp công nghệ cao. Không chỉ thay đổi cách sản xuất, mô hình NNCNC còn góp phần định hình một thế hệ nông dân mới – tự tin, hiện đại, làm chủ công nghệ với khẩu hiệu “Chuyển đổi để phát triển, hiện đại để bền vững”.

Với nền tảng vững chắc, quyết tâm từ lãnh đạo tỉnh đến từng hộ nông dân, Long An đang bứt phá mạnh mẽ trên bản đồ nông nghiệp hiện đại Việt Nam.

                                                                                       Ths Nguyễn Thanh Hiếu